دینا / کیفری / سایر موضوعات کیفری

سایر موضوعات کیفری


» مسئول پرداخت دیه در این مقاله به بررسی مسئول پرداخت دیه می پردازیم .  ...

» تغلیظ دیه چیست تغلیظ دیه که به معنای افزایش میزان دیه می باشد ، در شرایطی اعمال می شود که قتلی در یکی از ماه های حرام اتفاق افتاده باشد و در این صورت ، یک سوم به میزان دیه تعیین شده افزوده خواهد شد . ...

» مهلت پرداخت دیه مهلت پرداخت دیه، بسته به اینکه جرم موجب دیه، عمد بوده یا شبه عمد و خطای محض، متفاوت است. مهلت پرداخت دیه در جرائم عمدی و ضرب و جرح، یک سال قمری و در خصوص جرائم شبه عمد و خطای محض، ...

» ارش چیست و نحوه محاسبه آن ارش نوعی دیه است که مبلغ آن در شرع مشخص نشده است . نحوه محاسبه ارش به این ترتیب است که قاضی با در نظر گرفتن میزان آسیب وارد شده به شخص ، شدت جنایت ، مبلغ دیه کامل و نظر کارشناس ، مبلغ ارش را...

» مجازات دایر کردن محل شرب خمر در این مقاله به بررسی جرم دایر کردن محلی برای شرب خمر و مجازات دایر کردن محل شب خمر می پردازیم . ...

» مجازات حمل و نگهداری مشروبات الکلی در ماشین مجازات حمل و نگهداری مشروبات الکلی، شش ماه تا یک سال حبس، تا 74 ضربه شلاق و جریمه نقدی، معادل پنج برابر ارزش عرفی کالای یافت شده است. مجازات این جرم، در صورتی که حمل و نگهداری، در ماشین باشد...

» مجازات خرید و فروش مشروبات الکلی خرید و فروش مشروبات الکی، به طور جزئی یا کلی، جرم بوده و حکم مجازات جرم خرید و فروش مشروبات الکلی، شش ماه تا یک سال حبس، تا 74 ضربه شلاق و جریمه نقدی است. نحوه شکایت...

» مجازات شرب خمر نوشیدن مشروبات الکلی در قانون مجازات جمهوری اسلامی جرم شناخته شده و از آن با عنوان مصرف مسکر یاد شده است؛ همچنین در ماده 264 قانون مجازات حد مصرف مسکر 80 ضربه شلاق تعیین شده است. م...

» مجازات ساختن مشروبات الکلی ساخت مشروبات الکی، جرم بوده و مجازات ساختن مشروبات الکلی را در پی خواهد داشت. حکم گرفتن مشروب دست ساز در خانه، شش ماه تا یک سال حبس، تا هفتاد و چهار ضربه شلاق و پردا...

» جرم مشهود جرم مشهود، آن دسته از جرایم هستند که عمل مجرمانه در مکان عمومی رخ دهد یا به صورتی باشد که وقوع جرم، توسط نیروهای انتظامی یا مردم دیده شود یا وقوع جرم و متهم آن، محرز و آشکار باشند. به ط...

» مجازات جرم تهدید جرم تهدید لفظی یعنی مرتکب جرم با استفاده از الفاظ، طرف مقابل را نسبت به انجام یک عمل بد و نامشروع در آینده بترساند. مجازات جرم تهدید، یکی از دو مجازات از 1 تا 74 ضربه شلاق تعزیری یا حبس از 1...

» قانون مجازات اسلامی چیست قانون مجازات اسلامی جدید ، که در سال هزار و سیصد و نود و دو تصویب شد، تا هم اکنون ، یعنی سال 1403، به عنوان قانون مرجع ، در امور جزایی ، مورد استفاده می باشد . این قانون ، در بردار...

» جرم بی حجابی و مجازات زنان بی حجاب اسلام برای پوشش زنان حد و حدود مشخصی را در نظر داشته که این امر مورد توجه قانون گذار ما نیز بوده و عدم رعایت حجاب شرعی و کشف حجاب را جرم انگاشته و زنانی که اقدام به کشف حجاب و بی حجابی ...

» مجازات حدی ، انواع و نحوه اعمال آن  مجازات حدی، یکی از انواع مجازات های اصلی پیش بینی شده، در قانون مجازات اسلامی است ، مجازات های حدی، به آن دسته از مجازات هایی گفته می شود که مقدار و نوع آنها، در فق...

» تقسیم بندی درجات مجازات تعزیری مجازات تعزیری مجازاتی است که مشمول عنوان حد، قصاص یا دیه نیست و به موجب قانون در موارد ارتکاب محرمات شرعی یا نقض مقررات حکومتی تعیین و اعمال می گردد. مجازات های تعزیری در یک تقسیم ...

» جرم تهدید چیست و عناصر آن در این مقاله به بررسی ارکان جرم تهدید از جمله عنصر قانونی ، عنصر مادی و عنصر روانی جرم تهدید می پردازیم .  ...

» انواع مجازات اصلی ، تبعی ، تکمیلی انواع مجازات ها در قانون مجازات ایران، به سه دسته کلی اصلی ، تبعی و تکمیلی تقسیم شده اند. مجازات اصلی، مجازاتی است که به طور خاص و مشخص در قانون، برای هر جرم مشخص شده است ؛ مج...

» تهدید چیست و انواع آن هنگامی که فردی، دیگری را نسبت به انجام یک عمل نامشروع در آینده بترساند، جرم تهدید محقق می شود. مجازات تهدید، اگر با اجبار باشد، هر دو مجازات 1 تا 74 ضربه شلاق تعزیری و حب...

» جرم چیست و عناصر تشکیل دهنده آن در پاسخ به این سوال که  تعریف حقوقی جرم چیست؟ باید گفت، هر رفتاری اعم از انجام دادن یک کار (فعل) و انجام ندادن کار (ترک فعل) که در قوانین جزایی، برای آن مجازات تعیین...

» دیه چیست و در چه مواردی باید پرداخت شود دیه، یکی از مجازات های پیش بینی شده در قانون بوده و مبلغی است که در جنایات غیر عمد وارده بر اعضای بدن و جان افراد یا در مواقعی که امکان قصاص نیست یا با دیه، مصالحه شده، پرداخت می شود. د...

ارتباط با ما

درصورتی که برای مشاوره در تمامی زمینه های ذکر شده در سایت، به دانش چندین ساله ما در این زمینه نیاز داشتید می توانید با شماره تلفن 9099075303 ( تماس با تلفن ثابت از سراسر کشور و به ازای هر دقیقه 180000 ریال ) در ارتباط باشید. سایت مشاوره دینا یک مرکز خصوصی و غیرانتفاعی است و به هیچ ارگان دولتی و خصوصی دیگر اعم از قوه قضاییه ، کانون وکلا ، کانون کارشناسان رسمی دادگستری و .... هیچگونه وابستگی ندارد.
جهت ارئه انتقادات، پیشنهادات و شکایات با شماره تلفن 54787900-021 تماس حاصل فرمایید.

logo-samandehi

تمامی حقوق این سایت متعلق به دینا می باشد ©

تماس از کل کشور : ۳ ۰ ۳ ۵ ۷ ۰ ۹ ۹ ۰ ۹
همه روزه حتی ایام تعطیل از :  ۸ صبح   الی ۱  شب

مال، چیزی است که مفید باشد و بتواند نیاز مادی یا معنوی را برطرف کند و به انواع منقول و غیر منقول تقسیم می شود. برای اینکه بتوان چیزی را مال دانست، باید شرایطی برای آن در نظر گرفت، مانند منفعت عقلایی. همچنین تقسیم بندی انواع مال منحصر به یک مورد نیست و براساس ماهیت و ویژگی ها، تقسیم بندی های متفاوت وجود دارد.

 

جمع کلمه مال ، اموال است. که به معنای املاک،کالاها و ثروت است . ریشه کلمه مال در زبان فارسی، از فعل گذشته، میل بوده و به معنای خواستن، است. در گذشته تنها به طلا و نقره مال می گفتند و بعد از آن به هر چیزی که قابلیت ذخیره شدن و تملک کردن را داشت هم تعمیم پیدا کرد .

بدون شک، معنای واژه مال، مانند هر لغت دیگری در طول گذشت زمان، دستخوش تغییرات قرار گرفته است و مصادیق آن، با توسعه جوامع و روابط مردم و دولت ها تغییر پیدا کرده است. آشنایی با مفهوم مال به ما در انجام معاملات و انعقاد قراردادها و سایر اعمال مرتبط با آن بسیار کمک خواهد کرد.

از آنجایی که در زندگی روزمره با مفهوم مال و انواع آن بسیار سر وکار داریم، در این مقاله قصد داریم، تا تعریف مال را بیان کنیم و به این سوال پاسخ دهیم که مال چیست و در ادامه، به انواع و اقسام مال و تعاریف آنها مطابق با قانون مدنی ایران بپردازیم.

مال چیست ؟

در قانون مدنی، تعریفی اختصاصی از مال نشده است، اما با توجه به مواد قانون مدنی، می توان تا حدودی از این اصلاح حقوقی رفع ابهام نمود و آن را این گونه تعریف کرد :مال، اعم از اموال مادی و اموال غیر مادی، چیزی است، که مفید باشد و یک نیاز، اعم از مادی یا معنوی را رفع کند و همچنین، قابلیت اختصاص یافتن به شخص معینی را داشته باشد. 

در اصطلاح عام ممکن است، دو لغت مال و دارایی به یک معنا در نظر گرفته بشوند، اما در معنای دقیق حقوقی، اینگونه نیست و دارایی، مفهوم گستره تری نسبت به مال دارد. مال، فقط بخش مثبت دارایی را شامل می شود، مثلا داشتن خانه یا ماشین، اما دارایی، شامل یک بخش منفی نیز بوده که شامل دیون و بدهی های هر فرد می باشد. در نتیجه، نمی توان این دو مفهوم را یکی دانست.

براساس قانون مدنی و سایر منابع حقوقی و نظرات متخصصین حقوقی، مال باید 4 ویژگی داشته باشد:

مال باید منفعت عقلایی داشته باشد، یعنی سودمند باشد و باید از نظر عقل، مال، ارزش و منفعت داشته باشد عقلایی یعنی عقلای جامعه برای آن ارزش قایل شوند. بنابراین، چیزی که منفعتی از نظر عقلا ندارد، مال محسوب نمی شود . مثلا یک دانه گندم مال نیست، زیرا به تنهایی ارزش و منفعتی ندارد، اما یک کیسه گندم را می توان مال دانست، زیرا دارای سود و منفعت بوده و می توان برای درست کردن نان، از آن استفاده کرد.

مال باید بتواند یک نیاز مادی یا معنوی را بر طرف کند، یعنی یا باید این قابلیت را داشته باشد، که بتواند یکی از نیازهای فیزیکی انسان و یا یکی از نیازهای روحی و روانی او را بر طرف سازد. باید به این نکته اشاره شود، که امروزه ویژگی هایی که برای انواع مال در نظر گرفته می شود، ممکن است با گذشته تفاوت پیدا کرده باشند.

در گذشته در خصوص مال، بیشتر، قابلیت مادی و فیزیکی آن، مد نظر بود، اما به مرور زمان و با توسعه جوامع، مال دیگر، محدود به کالا دارای قابلیت فیزیکی نبوده و حتی مواردی جز دسته اموال قرار می گیرد، که کالای مادی نیستند، اما مال محسوب می شوند . برای مثال، امروزه حق تالیف و حق سر قفلی هم چون، سبب ایجاد آثار و پیامدهای مالی می شوند و افراد از آن سود می برند و نسبت به آن حق مالکیت دارند ، مال محسوب می شوند .

 

مال باید قابلیت به مالکیت در آمدن داشته باشد، یعنی بتواند به شخص معینی اختصاص یابد و حق مالکیت را ایجاد کند. بنابراین برخی از اموال که مفید و ضروری هستند، اما نمی توانند به شخص خاصی تعلق داشته باشند، مال محسوب نمی شوند، مانند خورشید، هوا و دریاهای آزاد . این اموال به دلیل اینکه برای استفاده همه انسان هستند نمی توانند به کسی تعلق داشته باشند . البته بعضی از اموال وجود دارند، که لزوما مالک خاصی ندارند، ولی مال محسوب می شوند که شامل مشترکات عمومی، مباحات و اموال مجهول المالک است.

 

مال باید مشروع باشد. مشروع بودن مال به این معنا است که معامله آن نباید از لحاظ شرعی و قانونی، ممنوع و نامشروع باشد؛ مثلا خرید و فروش مشروبات الکی و مواد مخدر، ممنوع است. در این حالت، صاحب موارد مذکور، نمی تواند در خصوص آنها طرح شکایت کند. مثلا هیچ کس نمی تواند طرح شکایت سرقت مواد مخدر یا مشروب الکی نماید، زیرا بر اساس قانون و شرع، مواد مخدر و مشروب الکی، مال نیستند.
 

 

انواع مال

در قانون مدنی، اموال براساس معیارهای مختلف، به چند دسته تقسیم می شوند . از این رو اقسام مال عبارتند از :

مال مادی و مال غیر مادی : مال گاهی شی خارجی ، ملموس و قابل دیدن است، مثل خانه ، اتومبیل و غیره که در واقعیت وجود دارند. به این اموال ، مال مادی می گویند . گاهی هم موضوع مال در واقعیت، محسوس و قابل رویت نیست؛ مثل حق اختراع که در عالم خارج وجود ندارد، اما دارای فایده مادی هستند؛ این نوع اموال ، مال غیر مادی هستند . 

عین و منفعت : اموال مادی، براساس یک تقسیم بندی به عین و منفعت تقسیم می شوند. عین که جمع آن اعیان است ، مالی است که وجود خارجی دارد و برای انسان، ملموس است؛ مانند خانه یا یک جفت کفش . منفعت ، مالی است که با حواس پنجگانه حس نمی شود، اما می توان وجود آن نفع را در یک عین تصور کرد.

برای مثال، خانه یک عین است، وقتی مالکی خانه اش را اجاره می دهد، در واقع، منفعت استفاده از خانه را به مستاجر داده است . مستاجر، بدون آن که مالک خود خانه باشد ، مالک منفعت استفاده از خانه است. بنابراین، سکونت منفعت خانه است. این نوع از منفعت در حقوق، مال محسوب می شود.

مال مصرف شدنی و مال قابل بقا : برخی از اموال، زمانی که مورد مصرف متعارف قرار می گیرند، تمام می شوند، مانند غذا ، میوه، که به آنها مال مصرف شدنی یا تمام شدنی می گویند . در مقابل، مصرف برخی از اموال باعث به پایان رسیدن آنها نمی شود، مانند لباس و یا دوچرخه که به آنها مال قابل بقاء گفته می شود.

مال منقول و مال غیر منقول : این تقسیم بندی، در ماده 11 قانون مدنی، مطرح گردیده و مبنای آن، قابلیت اموال برای جابه جایی از یک مکان به مکان دیگر می باشد. مال منقول، مالی است که می توان آن، را از مکانی به مکان دیگر جا به جا کرد، اما مال غیر منقول، قابلیت جا به جایی ندارد و به موجب ماده 12 قانون مدنی، جا به جایی آن سبب نقض خود مال یا محل آن می شود.

مال مثلی و مال قیمی : مال مثلی، مالی است که اشباه و نظایر آن زیاد است و می توان نمونه های آن را به جای هم قرار داد، مانند حبوبات . اما مال قیمی مالی است که شبیه و مانند آن زیاد نیست و منظور تنها یک مال مشخص است. برای مثال، آپارتمان با شماره پلاک 54.

مال مفروز و مال مشاع : مال مفروز، مالی است کل آن، دارای یک مالک می باشد، اما مال مشاع، مالی است که چند نفر با هم در آن شریک هستند و چندین مالک دارد.

 
 
 
 

برای دریافت اطلاعات بیشتر در خصوص تعریف مال و انواع مال، در کانال تلگرام موضوعات حقوقی عضو شوید. کارشناسان مرکز مشاوره حقوقی دینا نیز آماده اند تا با ارائه خدمات مشاوره حقوقی دینا به سوالات شا عزیزان پیرامون تعریف مال و انواع آن پاسخ دهند.